|
|
|||
|
Candu su scuriu de is nottis sentz’e luna in bidha no fut istrobau de sa luxi de is domus e de is bias, hominis et feminas, mannus e piticus timestus prus a is motus de is bius. Timestus in donnia logu: in su satu, in pratza e fintzas aintrus de domu. Ma candu, po’ andai o po’ torrai a bidha de Simius, de su Strintu o de Campu Longu depestus passai a de notti in is bias de campusantu, sa timoŕa cresćat ponendi in movimentu su coru, su sùlidu e is pentzamentus. Po’ binci sa timoŕa dhui hiat genti chi si pońat a cantai, a chistionai solu, a srubietai, a itzerriai... Cosas de macus, s’hiat nai hoi. Nemus hiat mai biu nudha, ma totus contanta contus de motus torraus a biu, de gèmidus e agitorius intendius in is domus axranas, in is domus de s’orcu e in is atzas de mari, de is arrius, in s’oru de campusantu. De motus iscarescius de is parentis e lassaus in is sunfrimentus de s’aturu mundu chi pediant preghieras a is bius. Una d́ a tzia Antioga Muceli, chi teńat madiru e fillus pastoris in su Strintu e i si fut tratennia prus de su tanti chistionendi, ndi dhi fut calau su mericedhu prima de si ponni in viagiu po’ torrai a bidha. Sola, a crobi in conca, cun arrescotu sicau e casu, caminàt pentzendi a totus custas cosas. Su pentzamentu de depi passai acanta de sa domu de is motus dhi preńat su coru de timoŕa e sa conca de arregodus de contus de adobius cun pubadas, pantasimas, genti no connota... Donnia spilighistu in is atzas de su stradoni dhi paŕat unu...motu. Movendi is peis sèmpiri prus a lestru, no biat s’ora de nci passai de campusantu e de lompi a bidha. Fut giai iscurigau. Sa timoŕa cresćat cun is bàtidus de su coru amesturaus cun is preghieras po’ is animas e po’ issa e totu: “Animas santas de prugadoriu, acantzaimi sa gratzia de podi lompi a domu sana”. Su pregai dhi donàt sigurantza, ma si fut intendia prus sigura candu h́at biu una pubada. Un homini avatu de issa andendi conc’a bidha. Sentza de pentzai chini fessit, cumentzat a chistionai contendidhi ca, po’ sa cosa de fai, nci fuat passada s’ora iscarescendisi ca su stradoni po torrai a bidha est longu... “E, po’ nai sa beridadi, passendi a de notti in s’oru de campusantu, deu timu puru... Gei dhu sciu ch’est una tontesa e, a s’edadi mia, mi ndi parit fintzas e bregungia su dhu nai, ma fua timendi. Pagu mali ca fustei no est cumenti seu deu...”. “...E po ita depit tenni bregungia? Sa timoŕa est cosa prus foti de nosu. Deu puru tiḿa candu fua...biu!” |
Quando il buio delle notti senza luna in paese non era disturbato dalle luci delle case e delle strade, uomini e donne, grandi e piccoli avevamo più paura dei morti che dei vivi. Avevamo paura dappertutto: in campagna, nel cortile di casa e anche dentro casa. Ma quando, per andare o per tornare in paese da Siḿus, da Su Strintu, o da Campu Longu dovevamo passare di notte nelle strade vicino al cimitero, la paura cresceva mettendo in movimento il cuore, il fiato e i pensieri. Per vincere la paura c’era gente che si metteva a cantare, a parlare da solo, a fischiettare, a gridare... Robe da matti, si direbbe oggi. Nessuno aveva mai visto niente, ma tutti raccontavano storie di morti tornati in vita, di gemiti e grida di aiuto sentiti nelle domus axranas, nelle domus de s’orcu e vicino al mare, ai ruscelli, nei pressi del cimitero. Di morti dimenticati dai parenti e lasciati nelle pene dell’altro mondo che chiedevano preghiere ai vivi.
Un giorno a zia Antioca
Muceli, che aveva marito e figli pastori nelle campagne de Su Strintu e si
era trattenuta in chiacchiere più del dovuto, le si era fatta sera prima
di mettersi in viaggio per tornare in paese.
|
||
|
Arrafieli Boi |
|||